Businessmodel Navigator

Doel: Innovatie met businessmodelpatronen

Achtergrond van het model

De toekomstige concurrentiekracht van organisaties ligt niet in het ontwikkelen van nieuwe processen, nieuwe ideeën of nieuwe markten. Deze kracht ligt in het ontwerpen van nieuwe businessmodellen. Het totale businessmodel bestaat uit vier dimensies die samen worden weergegeven in de vorm van een magische driehoek.

De klant

Het is belangrijk om te weten wie de potentiële klanten zijn en welke segmenten zij vormen. Klanten staan centraal in elk businessmodel. Zonder klanten kan een organisatie niet bestaan. De klant is degene die uiteindelijk betaalt.

De waardepropositie

De waardepropositie is de reden waarom een klant interesse heeft in een product of dienst. Het beschrijft welke toegevoegde waarde de klant ervaart. Deze waarde bepaalt of een klant bereid is te kopen.

De waardeketen

De waardeketen laat zien hoe een organisatie waarde creëert, communiceert en levert. Dit gebeurt via processen, activiteiten, middelen, vaardigheden en de manier waarop deze op elkaar zijn afgestemd.

Het winstmechanisme

Winst is noodzakelijk voor elke organisatie. Winst maakt investeren in nieuwe producten en diensten mogelijk en is nodig om de continuïteit van de organisatie te waarborgen.

De magische driehoek bestaat uit onderlinge verbanden. Wanneer één onderdeel verandert, veranderen de andere onderdelen ook. Een businessmodel beschrijft wie de klanten zijn, wat de organisatie aanbiedt, hoe dit wordt gerealiseerd en waarom de organisatie winst maakt.

Het verschil met proces of productinnovatie is dat bij innovatie van het businessmodel meestal meerdere onderdelen tegelijk veranderen. Een businessmodel is bedoeld om waarde te creëren en vast te houden. In sommige situaties slagen organisaties erin waarde te leveren aan klanten, maar niet voldoende waarde voor zichzelf te realiseren.

Organisaties die hun businessmodel willen vernieuwen, krijgen te maken met drie uitdagingen.

• Zij moeten buiten de dominante logica van de branche denken.
• Zij moeten leren denken in businessmodellen in plaats van alleen in producten of processen.
• Zij hebben vaak onvoldoende hulpmiddelen om businessmodellen te ontwerpen.

Om deze uitdagingen aan te pakken kunnen organisaties gebruik maken van de Businessmodel Navigator.

Toepassing Businessmodel Navigator

Businessmodellen bestaan in veel vormen. Elke organisatie heeft een businessmodel. Toch zijn er niet net zo veel businessmodellen als organisaties. Er bestaan vijfenvijftig verschillende typen businessmodellen waarmee vrijwel alle modellen te vergelijken zijn.

De Businessmodel Navigator helpt organisaties bij het vernieuwen van hun businessmodel. De methode bestaat uit vier stappen.

Initiatie
In deze stap wordt het ecosysteem geanalyseerd. Het bestaande businessmodel wordt volledig in kaart gebracht. Daarbij wordt gekeken naar stakeholders en factoren die invloed hebben op het businessmodel.

Ideeën
In deze fase worden bestaande patronen aangepast. Dit is lastig omdat organisaties gewend zijn aan vaste denkpatronen. Om dit te doorbreken worden de vijfenvijftig businessmodelpatronen toegepast op het bestaande model. Dit leidt tot nieuwe ideeën en mogelijke nieuwe businessmodellen.

Integratie
In deze stap worden de ideeën verder uitgewerkt tot een samenhangend businessmodel. De interne samenhang moet kloppen tussen wie, wat, hoe en waarom. Daarnaast moet het model passen bij de externe omgeving, zoals trends en concurrentie.

Implementatie
Het nieuwe businessmodel wordt stap voor stap ingevoerd. Dit gebeurt door het testen van prototypes op kleine schaal. Op basis van feedback wordt het model aangepast en verbeterd. Hierdoor worden risico’s verkleind. Deze werkwijze is gebaseerd op het design thinking proces.

Resultaat van het model

Het resultaat is een nieuw businessmodel dat aansluit bij de wensen van afnemers. Het model versterkt de concurrentiepositie en biedt medewerkers ruimte om zich verder te ontwikkelen.

Aandachtsgebieden Businessmodel Navigator

Het invoeren van een nieuw businessmodel is geen eenvoudig project met een vast begin en einde. In theorie lijkt het proces overzichtelijk, maar in de praktijk is het vaak complexer en vraagt het meer tijd en aandacht.

Auteur: Oliver Gassmann, Karolin Frankenberger, Michaela Csik

Jaar ontwikkeld: 2014

Ook bekend als: Businessmodel Navigator

Literatuur

Gassmann, O., et.al., (2014), The businessmodelnavigator, Harlow, Pearson Education Ltd