Conflicthantering

Doel: Omgaan met conflicten

Achtergrond van het model

Iedereen gaat anders om met conflicten of tegengestelde belangen.
Conflicten ontstaan wanneer de ene persoon iets wil en de ander iets anders wil.
Beiden willen daarbij niet toegeven.

Iedereen heeft van nature een vaste manier van reageren in conflictsituaties.
De ene persoon richt zich vooral op het behalen van eigen doelen.
De andere persoon wil vooral de relatie goed houden en geeft sneller toe.

Hierdoor ontstaan twee tegenovergestelde reacties.
Assertiviteit en coöperativiteit.

Assertiviteit gaat over het opkomen voor eigen belangen en het behalen van resultaat.
Coöperativiteit gaat over samenwerken en rekening houden met de belangen van de ander.

Toepassing conflicthantering

Het conflicthanteringsmodel kent vijf stijlen om met conflicten om te gaan.

• Doordrukken
• Samenwerken
• Compromissen sluiten
• Vermijden
• Toegeven

Doordrukken

Bij doordrukken staan de eigen doelen en belangen centraal.
Het behalen van het eigen resultaat is belangrijker dan de relatie met de ander.

Dit betekent dat er meestal één winnaar is.
De ander verliest in deze situatie.

Wanneer deze stijl te lang wordt toegepast verergert het conflict.
Het conflict kan uitmonden in een strijd of ruzie.

Samenwerken

Bij samenwerken zijn zowel de eigen belangen als die van de ander belangrijk.
De doelen en belangen van alle partijen worden open besproken.

Op basis hiervan wordt gezocht naar een oplossing waar iedereen achter kan staan.
Dit proces kan gepaard gaan met stevige discussies.

Het uitgangspunt blijft altijd een gezamenlijke oplossing.

Compromissen sluiten

Bij het sluiten van compromissen zoekt men naar overeenkomsten.
Iedereen levert iets in om tot een oplossing te komen.

Het resultaat is vaak dat iedereen een gelijk deel krijgt.
Dit is niet altijd de beste oplossing voor het geheel.

Een compromis zorgt voor balans maar niet altijd voor maximale waarde.

Vermijden

Bij vermijden worden conflicten en moeilijke gesprekken uit de weg gegaan.
De persoon kiest ervoor geen standpunt in te nemen.

Dit gebeurt vaak uit angst om niet aardig gevonden te worden.
In sommige situaties verdwijnt het probleem vanzelf.

Vermijden lost het conflict meestal niet structureel op.

Toegeven

Bij toegeven staat het behoud van de relatie centraal.
De eigen belangen worden ondergeschikt gemaakt aan die van de ander.

Dit leidt vaak tot een negatief resultaat voor degene die toegeeft.
Wanneer de andere partij dit merkt kan hier misbruik van worden gemaakt.

De score van dit model wordt bepaald via een vragenlijst met 30 vragen.
De uitkomst wordt weergegeven in een tabel met de vijf conflictstijlen.

Resultaat van het model

De uitkomst laat zien welke conflicthanteringsstijl iemand als basisstijl gebruikt.
Afwijken van deze basisstijl is mogelijk in gecontroleerde situaties.

Onder druk vallen mensen vaak terug op hun basisstijl.
In rustige situaties kan bewust een andere stijl gekozen worden.

Iedereen kan in principe alle stijlen toepassen.
Er zijn geen goede of foute antwoorden.

Het model beschrijft een persoonlijk kenmerk en geen beoordeling.

Aandachtsgebieden conflicthantering

Het Thomas Kilmann model houdt geen rekening met cultuurverschillen.
Daardoor is het minder geschikt bij conflicten tussen mensen uit verschillende culturen.

Mensen met een andere culturele achtergrond kunnen anders reageren dan het model beschrijft.

Uitbreiding van het model

Het Thomas Kilmann model is rigide.
Bij elke vraag moet gekozen worden tussen antwoord A of B.

Soms past geen van beide antwoorden goed bij een persoon.
Daarom heeft Ron Kraybill het model aangepast.

Dit aangepaste model heet The Kraybill Conflict Style Inventory.
De vaste antwoorden zijn vervangen door een schaal.

De schaal loopt van past bij mij tot past helemaal niet bij mij.
De resultaten worden weergegeven in twee lijsten.

Eén lijst laat gedrag onder stress zien.
De andere lijst laat gedrag zonder stress zien.

Ook cultuurverschillen zijn meegenomen in deze versie.
De instructies en interpretatie verschillen per culturele achtergrond.

Daarnaast bevat dit model praktische tips per profiel.

Auteur: Thomas Kilmann

Jaar ontwikkeld: 1974

Ook bekend als: Conflictstijlen